Διαδρομές στο Βιβλιοδάσος 2014

Δεύτερη Πράσινη Σημαία για το Σχολείο μας

Με τη δεύτερη πράσινη σημαία ως οικολογικό σχολείο βραβεύτηκε το σχολείο μας από την Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Μουσείο Μπενάκη το Σάββατο 17/3/2014. Το σχολείο μας εκπροσωπήθηκε από τον κ. Κορώνα Ηλία, τις μαθήτριες της Ε τάξης Κουνάρα Φαίη και Τσαγκρασούλη Δανάη και τα μέλη του Συλλόγου Γονέων     Μιλάνου Χρύσα και Δημοπούλου Θεώνη. Το θέμα που αναπτύχθηκε την περασμένη χρονιά στο πλαίσιο των οικολογικών σχολείων ήταν "Το δέντρο των πουλιών".

                                                                                                                     

Οικολογικό Σχολείο το 1ο Δ.Σ. Πορταριάς 2014-03-20 - 16:45:54

Οικολογικό σχολείο για δεύτερη χρονιά, αναδείχθηκε το 1^ο Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Πορταριάς «Ν. Τσοποτός». Το σχολείο παρέλαβε τη δεύτερη πράσινη σημαία του από την Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης σε εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Μουσείο Μπενάκη, το περασμένο Σάββατο.
Το σχολείο στο πλαίσιο των οικολογικών του δράσεων ανέπτυξε το θέμα «Το δέντρο των πουλιών» και διακρίθηκε, εκπροσωπούμενο από τον κ. Κορώνα Ηλία, τις μαθήτριες της Ε τάξης Κουνάρα Φαίη και Τσαγκρασούλη Δανάη και τα μέλη του Συλλόγου Γονέων Μιλάνου Χρύσα και Δημοπούλου Θεώνη.
Στο μεταξύ, «Διαδρομές στο Βιβλιοδάσος», ξεκινούν σήμερα, στο 1^ο Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Πορταριάς «Ν. Τσοποτός».
Πρόκειται για ένα διήμερο βιωματικών εργαστηρίων και δραστηριοτήτων με επίκεντρο το βιβλίο, που απευθύνεται σε μαθητές και εκπαιδευτικούς και θα πραγματοποιηθεί σήμερα και αύριο.
Το διήμερο, διοργανώνουν ο σχολικός σύμβουλος της 5^ης Εκπαιδευτικής Περιφέρειας Μαγνησίας, η Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Μαγνησίας, το 1^ο Ολοήμερο Δημοτικό Σχολείο Πορταριάς, η Σύμπραξη Εκπαιδευτικών Μαγνησίας, ο Αθλητικός και Πολιτιστικός Σύλλογος «Ορμίνιο» Πορταριάς, ο Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων, η Τοπική Κοινότητα και το 1^ο Νηπιαγωγείο Πορταριάς.

Litter Less 2013 - 2014

Ανακαλύφθηκε ζώο με γρανάζια στα πόδια του

Βρετανοί επιστήμονες ανακάλυψαν για πρώτη φορά στη φύση ένα έντομο που διαθέτει «μηχανικά» γρανάζια στα πίσω πόδια του.

(Πηγή: Burrows/Sutton)

Πρόκειται για το έντομο Issus coleoptratus, το οποίο, προκειμένου να πατήσει γερά στα πόδια του και να πηδήσει στον αέρα από το ένα φυτό στο άλλο, βάζει σε κίνηση δύο οδοντωτούς τροχούς που μοιάζουν με γρανάζια και έχουν την ιδιότητα να συμπλέκονται μεταξύ τους ώστε να δίνουν συγχρονισμένη ώθηση στους μυς των δύο πίσω ποδιών του.

Οι μικρογραφίες και τα βίντεο των ζωολόγων Malcolm Burrows και Gregory Sutton από το Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό "Science", έδειξαν πως κάθε γρανάζι διαθέτει 10 έως 12 δόντια με μήκος 15 έως 30 μικρομέτρων (εκατομμυριοστών του μέτρου) το καθένα.

Όταν το έντομο θέλει να πηδήξει, τα γρανάζια των δύο πίσω ποδιών «κλειδώνουν» μεταξύ τους, ώστε να εξασφαλίσουν τον σχεδόν πλήρη συγχρονισμό στην κίνηση, με αποτέλεσμα τα πόδια να κινούνται πάντα με χρονική απόκλιση μόλις 30 εκατομμυριοστών του δευτερολέπτου το ένα από το άλλο. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το έντομο πετυχαίνει μεγαλύτερο επίπεδο συντονισμού της κίνησης των άκρων του με τα γρανάζια από ό,τι αν βασιζόταν μόνο στο νευρικό σύστημά του.

Τα έντομα του είδους Issus μπορούν να απογειωθούν σε μόλις δύο χιλιοστά του δευτερολέπτου και να φθάσουν εντυπωσιακές ταχύτητες άλματος της τάξης των τεσσάρων μέτρων το δευτερόλεπτο.

Ωστόσο, οι ερευνητές διευκρίνισαν ότι τα γρανάζια υπάρχουν μόνο σε νεαρή ηλικία στα εν λόγω έντομα και χάνονται όταν το έντομο ωριμάζει, πιθανώς επειδή είναι δύσκολο να επιδιορθωθούν από τον οργανισμό σε πιο προχωρημένη ηλικία.

Οι ερευνητές δεν αποκλείουν ότι και άλλα συγγενικά έντομα, που μπορούν επίσης να κάνουν μεγάλα άλματα, έχουν τέτοια γρανάζια.

Πηγή: New Scientist, Nature

Το δέντρο των πουλιών

"Make it and they will come..." Μια διάσημη φράση από μια υπέροχη ταινία, (http://www.imdb.com/title/tt0097351/) όπου ο πρωταγωνιστής έφτιαξε ένα γήπεδο του Baseball και με έναν μαγικό τρόπο ήρθε να παίξει σ'αυτό μία ομάδα του παρελθόντος...!!! Εμείς δεν ψάχνουμε για μαγικά!!! Απλά φτιάξαμε ένα ξύλινο δέντρο, στον τοίχο του Σχολείου μας, το γεμίσαμε με φωλιές πουλιών, με την ελπίδα πως οι φτερωτοί φίλοι μας, θα έρθουν να το κατοικίσουν!!!

Η δημιουργία του δέντρου των πουλιών εντάσσεται στα πλαίσια των Παγκόσμιων Ημερών Βιοποικιλότητας και Περιβάλλοντος και η όλη δράση θα ολοκληρωθεί στις 6 Ιουνίου 2013. 

Κατασκευή Κωνσταντίνος Ανδρεάδης

Κατασκευή Δανάη Τσαγκρασούλη

Προσθήκη λεζάντας

Το κατασκευαστικό "βάρος" ανέλαβε ο Ηλίας Κορώνας ενώ μέχρι τώρα φωλιές κατασκεύασαν οι μαθητές της Δ τάξης και θα ακολουθήσουν και οι άλλες τάξεις. Για τις κατασκευές αξιοποιήθηκαν ανακυκλώσιμα υλικά σε μια προσπάθεια ευαισθητοποίησης της σχολικής κοινότητας για την προστασία του περιβάλλοντος και της προστασίας και διατήρησης των ειδών.

Κατασκευή Φαίη Κουνάρα

Κατασκευή Μιχάλης Ηλιάδης

Κατασκευή Δανάη Τσαγκρασούλη

Στους «Παραδοσιακούς οικισμούς, πετρογέφυρα, νερόμυλους…» των Φιλιατών

 Η περιβαλλοντική ομάδα του 1ου Ολοήμερου Δημοτικού Σχολείου Πορταριάς "Ν. Τσοποτός" , αποτελούμενη από 18 μαθητές και μαθήτριες και τις 

Καθ' οδόν στα Μετέωρα

εκπαιδευτικούς Τοπαλίδου Σοφία, Κατσαρού Αποστολία και Δουλδούρη Πασχαλίνα, πραγματοποίησε τριήμερη εκπαιδευτική επίσκεψη στο Κ.Π.Ε. Φιλιατών Ηγουμενίτσας. Την Πέμπτη 16-5-2013 ξεναγηθήκαμε σε μια γειτονιά των Φιλιατών όπου έχει διατηρηθεί η παλιά αρχιτεκτονική. Ακόμη επισκεφτήκαμε το γραφικό ορεινό χωριό Βρυσέλλα του Δήμου Φιλιατών. Το χωριό της Βρυσέλλας βρίσκεται στο ενδιάμεσο της διαδρομής Ηγουμενίτσα - Φιλιάτες, απέχοντας 7 χλμ. από την πόλη των Φιλιατών και 12 χλμ. από την Ηγουμενίτσα. Εκεί κοντά είδαμε τον νερόμυλο του Τζούμα, ο οποίος έχει αναπαλαιωθεί και λειτουργεί καθώς και έναν χώρο όπου υπάρχουν συγκεντρωμένα αντικείμενα και κυρίως εργαλεία παλαιότερων εποχών.

Στη συνέχεια οι μαθητές επισκέφθηκαν το Κ.Π.Ε όπου ενημερώθηκαν γενικά για το πρόγραμμα «Παραδοσιακοί οικισμοί, πετρογέφυρα, νερόμυλοι…» και παρουσιάστηκε το γνωστικό μέρος από την παιδαγωγική ομάδα του Κ.Π.Ε. με χρήση σύγχρονης τεχνολογίας.. Το κέντρο στεγάζεται στους χώρους του Δημοτικού σχολείου και Νηπιαγωγείου του δημοτικού διαμερίσματος της Βρυσέλλας που έχουν πλέον σταματήσει τη λειτουργία τους.

Στη Μονή Γηρομερίου

 Την Παρασκευή 17-3-2013 μεταβήκαμε στον παραδοσιακό οικισμό Φοινικίου και επισκεφτήκαμε το Λαογραφικό Μουσείο. Περιηγηθήκαμε στο χώρο, παρατηρήσαμε, καταγράψαμε παραδοσιακά στοιχεία αλλά και σύγχρονες αρνητικές παρεμβάσεις.  Το Φοινίκι, ή Φοινίκιο, ή Φοινίκο, βρίσκεται σε μικρή απόσταση περίπου 5 χλμ. ΒΑ. από τους Φιλιάτες, επί του λόφου Μαυροστάσι, σε υψόμετρο 220 μ.. Πρόκειται για ημιορεινό χωριό, με λιθόκτιστα σπίτια και κλιμακωτούς δρόμους, ο πληθυσμός του οποίου, ασχολούμενος κυρίως με την μικροκτηνοτροφία  

και περισσότερο με τη γεωργία, το 1928 αριθμούσε 342 κατοίκους, έχοντας δημοτικό σχολείο και ταχυδρομικό γραφείο. Το 1981 αριθμούσε 61 κατοίκους, το 1991 ήταν 138, ενώ το 2001 αριθμούσε 142 κατοίκους. Η εκκλησία του χωριού είναι αφιερωμένη στη Μεταμόρφωση του Σωτήρος.

Στη συνέχεια επισκεφτήκαμε την Ι.Μ. Γηρομερίου όπου ενημερωθήκαμε και περιηγηθήκαμε από μοναχούς της Μονής. Η Ιερά Μονή Γηρομερίου ιδρύθηκε στις αρχές του 14ου αιώνα (μεταξύ 1310 και 1320), στην εποχή της ακμής του Δεσποτάτου της Ηπείρου. Αποτέλεσε σημαντικό μοναστικό κέντρο και έφτασε στην μεγαλύτερη ακμή της στα μέσα του 16ου αιώνα, εποχή κατά την οποία, κατά τον Θεοδόσιο Ζυγομαλά, αριθμούσε περίπου 300 μοναχούς. Μεγάλη  ήταν η προσφορά της Μονής στην περιοχή της Θεσπρωτίας σε όλη τη μακραίωνη ιστορία της, συμβάλλοντας στη διατήρηση της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης των κατοίκων. Χαρακτηριστική ήταν η λειτουργία του Κρυφού Σχολειού και της Ιερατικής Σχολής, μέσα στο χώρο της Μονής. Ακόμη, με ενέργειες κάποιων Εξάρχων και με έξοδα της Μονής λειτουργούσαν σχολεία σε ορισμένα από τα χωριά της περιοχής.

ο απόγευμα  επισκεφθήκαμε το γεφύρι της Γκούμανης, είδαμε το φράγμα του Καλαμά και το υδροηλεκτρικό εργοστάσιο το οποίο εξασφαλίζει ηλεκτρικό ρεύμα σε 7000 ανθρώπους.Στη συνέχεια μεταβήκαμε στην παλαιά Σαγιάδα. Στην πλαγιά του βουνού , στα βόρεια του σύγχρονου ομώνυμου χωριού,  απλώνεται ο εγκαταλειμμένος παραδοσιακός οικισμός, με εξαιρετική θέα προς το Ιόνιο και την Κέρκυρα ενώ κάτω ξεδιπλώνεται το Δέλτα του Καλαμά. Ένα έρημο σήμερα χωριό με φανερά τα ίχνη μιας όμορφης αλλά και δύσκολης εποχής Οι καταστροφές στα τέλη του 19ου αιώνα από σεισμό και κυρίως αυτή της περιόδου 1943-1944 έπληξαν ανεπανόρθωτα τον ιδιαίτερα σημαντικό αυτό οικισμό. Είναι χτισμένη στην πλαγιά του βουνού σε θέση που δε διακρίνεται από την ακτή, ούτε καθώς ανεβαίνεις, παρά μόνο όταν πλησιάσεις τα πρώτα σπίτια.Η κεντρική πλατεία με το αλώνι 

δίπλα στην εκκλησία του Αϊ-Γιώργη, σπίτια πέτρινα, με εξαιρετική αρχιτεκτονική, κλεισμένα με μαντρότοιχους, με έναν ή δύο ορόφους, αλλά και αρχοντικά που διαφέρουν ως προς την έκταση, αλλά και την εκμετάλλευση του χώρου πραγματικά μας εντυπωσίασαν. Στα περισσότερα σπίτια οι βράχοι δεν έχουν απομακρυνθεί, αποτελούν ένα πανέμορφο διακοσμητικό φυσικό στοιχείο . Στην κεντρική πλατεία του ερειπωμένου χωριού, κάθε καλοκαίρι γίνονται εκδηλώσεις με τη συγκέντρωση μουσικών παραδοσιακών συγκροτημάτων από όλα τα Βαλκάνια.

Το Σάββατο 18-5-2013, ήταν η τελευταία ημέρα της εκδρομής και περιλάμβανε επίσκεψη στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Ηγουμενίτσας. Το μουσειολογικό πρόγραμμα του Αρχαιολογικού Μουσείου Ηγουμενίτσας στηρίζεται σε πέντε βασικές εκθεσιακές - θεματικές ενότητες: Αρχαιολογική ~ Ιστορική αναδρομή, Οικισμοί των Ιστορικών χρόνων, Δημόσιος Βίος,  Ιδιωτικός Βίος, Ταφικά έθιμα.

Η πρώτη θεματική ενότητα έχει ως στόχο τη δημιουργία ενός «εισαγωγικού» τμήματος, που λειτουργεί ως το χρονολογικό εργαλείο παρακολούθησης της έκθεσης. Το ρόλο αυτού του εργαλείου αναλαμβάνουν ο αρχαιολογικός ~ ιστορικός χάρτης, τα χρονολόγια και τα χαρακτηριστικά ευρήματα της κάθε εποχής. Στη δεύτερη ενότητα παρέχεται η δυνατότητα να γνωρίσει ο επισκέπτης τους κυριότερους οικισμούς των ιστορικών χρόνων μέσα από επιλεγμένα αρχιτεκτονικά και κινητά ευρήματα. Η Αίθουσα ΙΙ, βρίσκεται στον ημιώροφο και είναι αφιερωμένη στο Δημόσιο βίο. Οι όψεις του δημόσιου βίου παρουσιάζονται μέσα από τις εξής θεματικές υποενότητες: α) οικονομική και πολιτική οργάνωση, β) δημόσια κτίρια, γ) 

πόλεμος~οπλισμός, δ) ναοί και λατρείες.  Η Αίθουσα ΙΙΙ, βρίσκεται, επίσης, στον ημιώροφο και φιλοξενεί την ενότητα που αναφέρεται στον ιδιωτικό βίο των κατοίκων της αρχαίας Θεσπρωτίας. Η παρουσίαση του ιδιωτικού βίου δομείται από τις εξής θεματικές υποενότητες: α) επαγγέλματα και ασχολίες, β) η ζωή μέσα στο σπίτι, γ) καλλωπισμός - ένδυση. Η τελευταία ενότητα της έκθεσης αναπτύσσεται στην Αίθουσα ΙV, στον όροφο του Μουσείου. Πραγματεύεται το ιδιαίτερα ευαίσθητο και συγκινησιακό θέμα του θανάτου, επικεντρώνοντας στη διαχρονική εξέλιξη των ταφικών εθίμων και πρακτικών στο Θεσπρωτικό χώρο. Παρουσιάζεται το πλούσιο μυθολογικό παρελθόν που συνδέει τους ποταμούς της Θεσπρωτίας με τον Κάτω Κόσμο, η εξέλιξη της ταφικής αρχιτεκτονικής από την Αρχαϊκή ως τη Βυζαντινή περίοδο, οι πρακτικές ταφής (ενταφιασμός, καύση), τα κτερίσματα και η σημασία τους.

Το Κ.Π.Ε. Φιλιατών είχε εξαιρετική οργάνωση, συνέπεια, προθυμία και υπευθυνότητα. Ιδιαίτερες θερμές ευχαριστίες στους συναδέλφους Μάρκο Νικολάου (Υπεύθυνο ΚΠΕ) ,Ευάγγελο Στράτου ,Ευάγγελο   Αναγνωστόπουλο ,Βασίλη Αρβανίτη και Αλεξάνδρα Γούλα (μέλη της Π.Ο)., καθώς και όλους όσους συμμετείχαν στην οργάνωση και υλοποίηση του προγράμματος.

Ο Καλαμάς

  Μαθητές και εκπαιδευτικοί αποκόμισαν εξαιρετικά σημαντικές εμπειρίες, που δικαιολογούν απολύτως το μορφωτικό, περιβαλλοντικό, παιδαγωγικό και κοινωνικό χαρακτήρα της εκδρομής. Υπήρξε ισχυρή βιωματική σύνδεση ανάμεσα στο γνωστικό αντικείμενο, που είχε μελετηθεί κατά τους προηγούμενους μήνες εφαρμογής του προγράμματος, και την επιτόπια μελέτη, έρευνα και δράση με αποτέλεσμα να εξυπηρετηθούν με τον καλύτερο τρόπο οι στόχοι του προγράμματος. Επιπλέον, επιτεύχθηκαν στόχοι ανάπτυξης της κριτικής ικανότητας των μαθητών. Σημαντικό θεωρούμε το γεγονός της ανάληψης πρωτοβουλιών για τη δημιουργία δράσεων, κοινωνικοποίησης και κυρίως της ανάπτυξης της προσωπικότητας με βάση τις γνωστικές εμπειρίες που αποκομίζουν από παρόμοιες δραστηριότητες.

 Σε πολλές περιπτώσεις αναδείχτηκαν χαρακτηριστικά της προσωπικότητας και ικανότητες-δυνατότητες ,αρκετά από τα οποία δεν είχαν γίνει αντιληπτά στον βαθμό αυτό.

Στο Αρχαιολογικό Μουσείο Ηγουμενίτσας

 

Πόρτες στο Φοινίκι

   

Πόρτα στους Φιλιάτες

Λαογραφικό Μουσείο στο Φοινίκι

Τοιχογραφίες με "αυτόγραφα" στην παλιά Σαγιάδα

Πόρτα στο Φοινίκι

Στο Φοινίκι

   

Ανακάλυψη νέου είδους αμφιπόδου στο σπήλαιο Μελισσότρυπα Ελασσόνας

Από επιστήμονες του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Βόλου και του Πανεπιστημίου του Göttingen

Νέο είδος αμφιπόδου ανακαλύφθηκε στο σπήλαιο Μελισσότρυπας Ελασσόνας μετά από έρευνα δύο ετών από επιστήμονες του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Βόλου σε συνεργασία με το ερευνητικό κέντρο Βιογεωλογίας του Πανεπιστημίου του Göttingen στη Γερμανία. 

Το είδος ανήκει στο γένος Niphargus και είναι ενδημικό, ζει δηλαδή αποκλειστικά σε μία μικρή λίμνη μέσα στο σπήλαιο της Μελισσότρυπας. Ο προσδιορισμός του νέου είδους πραγματοποιήθηκε με βάση τα μορφολογικά χαρακτηριστικά του και ανάλυση D.N.A. 

Το είδος αυτό, όπως και πληθώρα άλλων βακτηρίων που μελετήθηκαν, παίζουν σημαντικό ρόλο στη σπηλαιογένεση, στη δημιουργία και εξέλιξη των σπηλαίων.

Το σπήλαιο Μελισσότρυπα βρίσκεται στο χωριό Κεφαλόβρυσο Ελασσόνας και αποτελεί το μεγαλύτερο οριζόντιο σπήλαιο της Θεσσαλίας με πάνω από 2χλμ. χαρτογραφημένων διαδρόμων. Σε μία από τις τρεις λίμνες στο εσωτερικό του παρατηρούνται διαλύματα θείου και μία ιδιαίτερη παγκοσμίως πανίδα.

Τη Δευτέρα 20 Μαΐου 2013 ομάδα επιστημόνων του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Βόλου και του Πανεπιστημίου του Göttingen σε συνεργασία με σπηλαιοδύτες από τη Ρουμανία πραγματοποίησαν σπηλαιοκατάδυση στη λίμνη του σπηλαίου για συλλογή δειγμάτων και περαιτέρω έρευνα των υποβρύχιων τμημάτων. Υπεύθυνος της έρευνας είναι ο Μάρκος Βαξεβανόπουλος, υπ. Διδάκτωρ Γεωλογίας-Σπηλαιοδύτης, καθώς και οι Serban Sarbu, Βιοσπηλαιολόγος-Σπηλαιοδύτης, Michai Baciu, Σπηλαιοδύτης, Sharmishtha Dattagupta Μικροβιολόγος, Linn Groeneveld Βιολόγος, Dimitru Pegulescu και Adreea Levandis Σπηλαιοεξερευνητές.